(1)మరీచి కొడుకు కశ్యప ప్రజాపతి. బ్రహ్మదేవుడి కుడి చేతి బొటన వేలి నుండి దక్షుడు అనే పురుషుడు, ఎడమచేతి బొటన వేలి నుండి ధరణి అనే స్త్రీ జన్మించారు. వారు ఇరువురికి వెయ్యి మంది మహా రుషులు జన్మించారు. (2)బ్రహ్మ మానస పుత్రులలో రెండవ వాడైన అంగిరుసున కు, ఉతధ్యుడు, బృహస్పతి, సంవర్తుడు అనే కొడుకులు పుట్టారు. బృహస్పతి దేవతలకు గురువు ఐనాడు. (3).అత్రి అనే మానసపుత్రునికి అనేక మంది మహా మునులు జన్మించారు.(4) పులస్త్యుడు అనే బ్రహ్మ మానసపుత్రునకు, రాక్షసులు జన్మించారు. (5)పులహుడు అనే మానస పుత్రునకు, కిన్నరలు, కింపురుషులు జన్మించారు.(6)క్రతువు అనే మాన సపుత్రునకు పక్షి జాతి పుట్టింది.

॥ శ్రీః ॥
14.17. అధ్యాయః 017
అథానుగీతాపర్వ ॥ 2 ॥
Mahabharata - Ashvamedhika Parva - Chapter Topics
అర్జునేన కృష్ణంప్రతి పూర్వోపదిష్టగీతార్థస్య విస్మరణోక్త్యా పునస్తదుపదేశప్రార్థనా॥ 1 ॥ కృష్ణేనార్జునంప్రతి స్వస్మై బ్రాహ్మణోక్తసిద్ధకాశ్యపసంవాదానువాదః॥ 2 ॥
Mahabharata - Ashvamedhika Parva - Chapter Text

జనమేజయ ఉవాచ।

సభాయాం వసతోస్తత్ర నిహత్యారీన్మహాత్మనోః।
కేశవార్జునయోః కా ను కథా సమభవద్ద్విజ॥ 14-17-1(92810)
వైశంపాయన ఉవాచ। 14-17-2x(7799)
కృష్ణేన సహితః పార్థః స్వం రాజ్యం ప్రాప్య కేవలం।
తస్యాం సభాయాం దివ్యాయాం విజహార ముదా యుతః॥ 14-17-2(92811)
తత్ర కంచిత్సభోద్దేశం స్వర్గోద్దేశసమం నృప।
యదృచ్ఛయా తౌ ముదితౌ జగ్మతుః స్వజనావృతౌ॥ 14-17-3(92812)
తతః ప్రతీతః కృష్ణేన సహితః పాండవోఽర్జునః।
నిరీక్ష్య తాం సభాం రంయామిదం వచనమబ్రవీత్॥ 14-17-4(92813)
విదితం మే మహాబాహో సంగ్రామే సముపస్థితే।
మహాత్ంయం దేవకీపుత్ర తచ్చ తే రూపమైశ్వరం॥ 14-17-5(92814)
యత్తు తద్భవతా ప్రోక్తం పురా కేశవ సౌహృదాత్।
తత్సర్వం పురుషవ్యాఘ్ర నష్టం మే వ్యగ్రచేతసః॥ 14-17-6(92815)
మమ కౌతూహలం త్వస్తి తేష్వర్థేషు పునః పునః।
భవాంస్తు ద్వారకాం గంతా నచిరాదివ మాధవ॥ 14-17-7(92816)
వైశంపాయన ఉవాచ। 14-17-8x(7800)
ఏవముక్తస్తు తం కృష్ణః ఫాల్గునం ప్రత్యభాషత।
పరిష్వజ్య మహాతేజా వచనం వదతాంవరః॥ 14-17-8(92817)
వాసుదేవ ఉవాచ। 14-17-9x(7801)
శ్రావితస్త్వం మయా గుహ్యం జ్ఞాపితశ్చ సనాతనం।
ధర్మం స్వరూపిణం పార్త సర్వలోకాంశ్చ శాశ్వతాన్॥ 14-17-9(92818)
అబుద్ధ్యా యన్న గృహ్ణీతాస్తన్మే సుమహదప్రియం।
న చ సాఽద్య పునర్భూయః స్మృతిర్మే సంభవిష్యతి॥ 14-17-10(92819)
నూనమశ్రద్దధానోఽసి దుర్మేధా హ్యసి పాండవ।
న చ శక్యం పునర్వక్తుమశేషేణ ధనంజయ॥ 14-17-11(92820)
స హి ధర్మః సుపర్యాప్తో బ్రహ్మణః పదవేదనే।
న శక్యం తన్మయా భూయస్తథా వక్తుమశేషతః॥ 14-17-12(92821)
పరం హి బ్రహ్మ కథితం యోగయుక్తేన తన్మయా।
ఇతిహాసం తు వక్ష్యామి తస్మిన్నర్థే పురాతనం॥ 14-17-13(92822)
యథా తాం బుద్ధిమాస్థాయ గతిమగ్ర్యాం గమిష్యసి।
శృణు ధర్మభృతాంశ్రేష్ఠ గదతః సర్వమేవ మే॥ 14-17-14(92823)
ఆగచ్ఛద్బ్రాహ్మణః కశ్చిత్స్వర్గలోకాదరిందమ।
బ్రహ్మలోకాచ్చ దుర్ధర్షః సోస్మాభిః పూజితోఽభవత్॥ 14-17-15(92824)
అస్మాభిః పరిపృష్ఠశ్చ యదాహ భరతర్షభ।
దివ్యేన విధినా పార్థ తచ్ఛృణుష్వావిచారయన్॥ 14-17-16(92825)
బ్రాహ్మణ ఉవాచ। 14-17-17x(7802)
మోక్షధర్మం సమాశ్రిత్య కృష్ణ యన్మాఽనుపృచ్ఛసి।
భూతానామనుకంపార్థం మన్మోహచ్ఛేదనం విభో॥ 14-17-17(92826)
తత్తేఽహం సంప్రవక్ష్యామి యథావన్మధుసూదన।
శృణుష్వావహితో భూత్వా గదతో మమ మాధవ॥ 14-17-18(92827)
కశ్చిద్విప్రస్తపోయుక్తః కాశ్యపో ధర్మవిత్తమః।
ఆససాద ద్విజం కంచిద్ధర్మాణామాగతాగమం॥ 14-17-19(92828)
గతాగమం సుబహుశో జ్ఞానవిజ్ఞానపారగం।
లోకతత్త్వార్థకుశలం జ్ఞాతరం సుఖదుఃఖయోః॥ 14-17-20(92829)
జాతిస్మరణతత్త్వజ్ఞం కోవిదం పాపపుణ్యయోః।
ద్రష్టారముచ్చనీచానాం కర్మభిర్దేహినాం గతిం॥ 14-17-21(92830)
చరంతం ముక్తవత్సిద్ధం ప్రశాంతం సంయతేంద్రియం।
దీప్యమానం శ్రియా బ్రాహ్మయా క్రమమాణం చ సర్వశః॥ 14-17-22(92831)
అంతర్ధానగతిజ్ఞం చ శ్రుత్వా తత్త్వేన కాశ్యపః।
తథైవాంతర్హితైః సిద్ధైర్యాంతం చక్రధరైః సహ॥ 14-17-23(92832)
సంభాషమాణమేకాంతే సమాసీనం చ తైః సహ।
యదృచ్ఛయా చ గచ్ఛంతమసక్తం పవనం యథా॥ 14-17-24(92833)
తం సమాసాద్య మేధావీ స తదా ద్విజసత్తమః।
చరణౌ ధర్మకామో వై స తస్య సుసమాహితః।
ప్రతిపదే యథాన్యాయం భక్త్యా పరమయా యుతః॥ 14-17-25(92834)
విస్మితశ్చాద్భుతం దృష్ట్వా కాశ్యపస్తం ద్విజోత్తమం।
పరిచారేణ మహతా గురుం తం పర్యతోషయత్॥ 14-17-26(92835)
ఉపపన్నం చ తత్సర్వం శ్రుతచారిత్రసంయుతం।
భౌమేనాతోషయచ్చైనం గురువృత్తిం సమాస్థితః॥ 14-17-27(92836)
తస్మై తుష్టః స శిష్యాయ యత్ప్రసన్నోఽబ్రవీద్గురుః।
సిద్ధిం పరామభిప్రేక్ష్య శృణు మత్తో జనార్దన॥ 14-17-28(92837)
సిద్ధ ఉవాచ। 14-17-29x(7803)
వివిధైః కర్మభిస్తాత పుణ్యయోగైశ్చ కేవలైః।
గచ్ఛంతీహ గతిం మర్త్యా దేవలోకే చ వా స్థితిం॥ 14-17-29(92838)
న క్వచిత్సుఖమత్యంతం న క్వచిచ్ఛాశ్వతీ స్థితిః।
స్థానాచ్చ మహతో భ్రంశో దుఃఖలబ్దాత్పునః పునః॥ 14-17-30(92839)
అశుభా గతయః ప్రాప్తాః కష్టా మే పాపసేవనాత్।
కామమన్యుపరీతేన తృష్ణయా మోహితేన చ॥ 14-17-31(92840)
పునః పునశ్చ మరణం జన్మ చైవ పునః పునః।
ఆహారా వివిధా భుక్తాఃపీతా నానావిధాఃస్తనాః॥ 14-17-32(92841)
మాతరో వివిధా దృష్టాః పితరశ్చ పృథగ్విధాః।
సుఖాని చ విచిత్రాణి దుఃఖాని చ మయాఽనఘ॥ 14-17-33(92842)
ప్రియైర్వివాసో బహుశః సంవాసశ్చాప్రియైః సహ।
ధననాశశ్చ సంప్రాప్తో లబ్ధ్వా దుఃఖేన తద్ధనం॥ 14-17-34(92843)
అవమానాః సుకష్టాశ్చ పరతః స్వజనాత్తథా।
శారీరా మానసా వాఽపి వేదనా భృశదారుణాః॥ 14-17-35(92844)
ప్రాప్తా విమాననాశ్చోగ్రా వధబంధాశ్చ దారుణాః।
పతనం నిరయే చైవ యాతనాశ్చ యమక్షయే॥ 14-17-36(92845)
జరారోగాశ్చ సతతం వ్యసనాని చ భూరిశః।
లోకేఽస్మిన్ననుభూతాని ద్వంద్వజాని భృశం మయా॥ 14-17-37(92846)
తతః కదాచిన్నిర్వేదాన్నికారాన్నికృతేన చ।
లోకతంత్రం పరిత్యక్తం దుఃఖార్తేన భృశం మయా॥ 14-17-38(92847)
లోకేఽస్మిన్ననుభూయాహమిమం మార్గమనుష్ఠితః।
తతః సిద్ధిరియం ప్రాప్తా ప్రసాదాదాత్మనో మయా।
నాహం పునరిహాగంతా లోకానాలోకయాంయహం॥ 14-17-39(92848)
ఆసిద్ధేరాప్రజాసర్గాదాత్మనోపి గతీః శుభాః।
ఉపలబ్ధా ద్విజశ్రేష్ఠ తథేయం సిద్ధిరుత్తమా॥ 14-17-40(92849)
ఇతః పరం గమిష్యామి తతః పరతరం పునః।
బ్రహ్మణః పదమవ్యక్తం మా తేఽభూతత్ర సంశయః॥ 14-17-41(92850)
నాహం పునరిహాగంతా మర్త్యలోకం పరంతప।
ప్రీతోస్మి తే మహాప్రాజ్ఞ బ్రూహి కిం కరవాణి తే॥ 14-17-42(92851)
యదీప్సురుపపన్నస్త్వం తస్య కాలోఽయమాగతః।
అభిజానే చ తదహం యదర్థం మాముపాగతః॥ 14-17-43(92852)
అచిరాత్తు గమిష్యామి యేనాహం త్వామచూచుదం।
భృశం ప్రీతోస్మి భవతశ్చారిత్రేణ విచక్షణ॥ 14-17-44(92853)
పరిపృచ్ఛ యావద్భవతో భాషే యద్యత్తవేప్సితం॥ 14-17-45(92854)
బహుమన్యే చ తే బుద్ధిం భృశం సంపూజయామి చ।
యేనాహం భవతా బుద్ధో మేధావీ హ్యసి కాశ్యప॥ ॥ 14-17-46(92855)

ఇతి శ్రీమన్మహాభారతే ఆశ్వమేధికపర్వణి అనుగీతాపర్వణి సప్తదశోఽధ్యాయః॥ 17 ॥

Mahabharata - Ashvamedhika Parva - Chapter Footnotes
7-17-19 ఆగతాగమం ప్రాప్తశాస్త్రరహస్యమూహాపోహకుశలమిత్యర్థః॥ 7-17-43 బహుమన్యే భృశం పూజయే। అహమంతర్ధానగతోఽపి యతస్త్వయా జ్ఞాతః॥

www.sanatanadharm.com - play store app (sanatana dharm)

"Bharathiya Sanatana Dharm" and Sanatana Dharmam & Dharmo rakshati Rakshitha logo are our trademarks. Unauthorised use of "Sanatana Dharmam & Dharmo rakshoati Rakshitha" and the logo is not allowed. Copyright © sanatanadharm.com All Rights Reserved . Made in India.